Column Nieuw Participeren: Hoe kan een bibliotheek VERbinden?

Lonneke JansBinnen de pilot Nieuw Participeren zijn we bij Bibliotheek Angstel Vecht en Venen, Bibliotheek Lek & IJssel en Bibliotheek Het Groene Hart aan de slag met het thema vrijwilligers. In deze column zoomen we in op een burgerinitiatief in de omgeving van Bibliotheek Het Groene Hart. Het werken met vrijwilligers is niet nieuw in de bibliotheekbranche. Burgerinitiatieven zijn ook niet nieuw, maar door de recente aandacht voor burgerkracht en de participatiesamenleving staan deze thema’s nu extra in de spotlights.

Burgerinitiatief

Bibliotheek Het Groene Hart heeft zich gedurende de pilotperiode gefocust op een lokaal burgerinitiatief van het dorpsplatform Harmelen. Het dorpsplatform Harmelen heeft als doel om te werken aan het in standhouden en verbeteren van een goed woon- en leefklimaat. Het dorpsplatform is er om het geluid van de lokale bewoners te vertolken naar de gemeente. Ongeveer vijf jaar geleden hebben zij andere partijen in hun omgeving benaderd om zich samen in te zetten voor een nieuw dorpshuis, met hierin verschillende functies. Welzijn Woerden en Bibliotheek Het Groene Hart zijn organisaties die zich ook inzetten voor onder andere leefbaarheid. Op dit vlak vonden zij elkaar.

De pilot begon vanuit de vraag op welke manier een bibliotheek een burgerinitiatief aan zich kan binden? Al snel stelden we die vraag bij: op welke manier kan een bibliotheek VERbinden? Voor Bibliotheek Het Groene Hart is lokale verankering van het grootste belang. Zichtbaarheid, aansluiting bij lokale behoeften en samenwerking met andere partijen zijn speerpunten voor de bibliotheek.

Bibliotheek als samenwerkingspartner

Door deze speerpunten is de bibliotheek een logische samenwerkingspartner voor het dorpsplatform Harmelen en de welzijnsorganisatie Welzijn Woerden. Zij zetten zich in voor het gezamenlijk creëren van een dorpshuis in Harmelen. De partijen vinden elkaar op dit gemeenschappelijk doel. Mirjam van Bremen, directeur van Bibliotheek Het Groene Hart geeft het belang aan van dit gemeenschappelijke doel: ‘Het is een valkuil het eigen belang en de eigen boodschap te zeer centraal te stellen. Wees je bewust van de eigen belangen van de verschillende organisaties. Bespreek deze en ga op zoek naar de verbinding.’

Bibliotheek als verbindende factor

Binnen de pilot zien we dat het een voorwaarde is voor een succesvolle samenwerking dat je niet vanuit je eigen bestaansrecht redeneert. Het is belangrijk dat je met partners in gesprek gaat over jullie gezamenlijk belang. Als organisatie heb je soms het idee dat je zelf de spin in het web bent of moet zijn. De kunst is echter niet om de spin te zijn, maar om de verbinder te zijn tussen de verschillende spinnen in het hele netwerk. Als bibliotheek kun je de rol van verbinder op je nemen. Ga op zoek naar het thema dat de verschillende partijen en initiatieven verbindt. Momenteel hebben dorpsplatform, de welzijnsorganisatie en de bibliotheek het met de gemeente over de invulling van het nieuwe dorpshuis en de locatie. Het nieuwe dorpshuis staat op de agenda van de gemeente en heeft draagvlak vanuit de burgers.

Overige resultaten

In september verschijnt een digitale publicatie, met hierin de resultaten van alle pilots van het project Werken in de Branche van de Toekomst. In deze publicatie gaan we verder in op deze case en op het verbinden van bibliotheken en burgerinitiatieven in een netwerkorganisatie. Ook zijn de resultaten en instrumenten van de andere twee bibliotheken binnen deze pilot dan gereed. Bij Bibliotheek Lek & IJssel staat de samenwerking tussen medewerkers en vrijwilligers centraal. Bij Bibliotheek Angstel Vecht en Venen hebben we gefocust op de rollen en de optimalisatie daarvan tussen medewerkers en vrijwilligers. In een eerdere column beschreven we al de verschillende typen vrijwilligers waarmee je als organisatie kunt (samen)werken.

Lonneke Jans, adviseur onderzoek bij Cubiss